7' διάβασμα
Είμαστε καθημερινά βυθισμένοι στη βία και την έχουμε συνηθίσει. Η επανάληψη μας έχει κάνει να αποδεχτούμε τη βία ως αναπόφευκτη.
-Maurizio Cattelan
Ο χρυσός φαίνεται πως είναι τελικά το υλικό επιλογής του Μαουρίτσιο Κατελάν, για τη δημιουργία έργων δηλωτικών της κατάστασης των ανθρώπινων πραγμάτων.
Από χρυσό θα είναι λοιπόν το "SUNDAY", το καινούργιο του εννοιολογικό έργο που θα εκτεθεί στη Γκαγκόσιαν, που για πρώτη φορά συνεργάζεται μαζί της, στη γκαλερί της Νέας Υόρκης, επιστρέφοντας έτσι στην Αμερική μετά από τέσσερα χρόνια απουσίας.
Η εγκατάσταση αποτελείται από εξήντα τέσσερα όμοια πάνελ από ανοξείδωτο ατσάλι, επικαλυμμένα με χρυσό 24 καρατίων, με εμφανή ίχνη πυροβολισμών από όπλα διαφόρων διαμετρημάτων, τα οποία έχουν διαμορφώσει την επιφάνειά τους αφήνοντας -όπως είναι φυσικό- διαφορετικά σημάδια. Σχηματίζεται έτσι ένα έργο με διαστάσεις 5 μέτρα ύψος και 21 μέτρα μήκος. Τα πάνελ θα πωλούνται, ωστόσο, χωριστά, προς τριακόσιες εβδομήντα πέντε χιλιάδες δολάρια το καθένα.
![]() |
© Maurizio Cattelan. φωτο: Maris Hutchinson |
![]() |
λεπτομέρεια |
Ο Κατελάν, που κατά τον επιμελητή της έκθεσης Φραντσέσκο Μπονάνι είναι ο "πιο διάσημος Ιταλός καλλιτέχνης μετά τον Καραβάτζιο" (αχ, αυτοί οι επιμελητές... υπερβολικοί και πομπώδεις), είχε αρχικά δηλώσει πως στόχος της έκθεσης ήταν η καταγγελία της εξάπλωσης της οπλοκατοχής στις Ηνωμένες Πολιτείες. Όμως μετέπειτα ανασκευάζοντας, είπε ότι το έργο δεν αφορούσε την οπλοκατοχή. "Αναφέρεται στη βία", είπε, "και χρησιμοποιώ τα όπλα ως πινέλα".
Πάντως το έχει ξανακάνει, στην Art Basel του Χονγκ Κονγκ πριν από τρία χρόνια, όπου έδειξε το "Night", μια μαύρη αμερικανική σημαία γεμάτη τρύπες από σφαίρες.
Αξίζει εδώ να σημειωθεί, πως μια ημέρα πριν από τα εγκαίνια, το Artnet δημοσίευσε ένα άρθρο για τον Άντονι Τζέιμς, έναν Βρετανοαμερικανό καλλιτέχνη του οποίου τα έργα παρουσιάστηκαν την ίδια μέρα με αυτά του Κατελάν σε έναν εκθεσιακό χώρο στην Παρκ Άβενιου. Αποτελούνταν από πάνελ από ανοξείδωτο χάλυβα που ήταν (και αυτά) διάστικτα από πυροβολισμούς. Ο Τζέιμς ισχυρίστηκε ότι ο Κατελάν είχε κλέψει την ιδέα του. Ο Κατελάν, ο οποίος κέρδισε μια αγωγή για αντιγραφή σχετικά με το έργο του με τη μπανάνα (η παγκοσμίως γνωστή ώριμη μπανάνα του, κολλημένη με μονωτική ταινία σε έναν τοίχο, η οποία πουλήθηκε το 2019 για εκατόν είκοσι χιλιάδες δολάρια - ένα σχόλιο για τον παραλογισμό της αγοράς σύγχρονης τέχνης), αρνήθηκε να σχολιάσει δημοσίως.
![]() |
αποτελεί απλώς μια σατανική σύμπτωση; |
Πάντως, καλό είναι να θυμίσουμε πως η πρακτική αυτή έχει αφετηρία τους πίνακες του Γουίλιαμ Μπάροουζ, αποτέλεσμα πυροβολισμών σε σπρέι χρωμάτων τοποθετημένα μπροστά από πάνελς.
![]() |
William S. Burroughs’ Shotgun Paintings |
![]() |
William S. Burroughs’ Shotgun Paintings |
Ο Κατελάν είχε να κάνει μεγάλη έκθεση στη Νέα Υόρκη από την αναδρομική έκθεση του 2011 στο Μουσείο Γκούγκενχαϊμ , και η γκαλερί προσκάλεσε ένα αριθμό από καλλιτέχνες, γκαλερίστες και συλλέκτες να καλωσορίσουν την επιστροφή του, παρακολουθώντας την, δια των πυροβολισμών, δημιουργία του έργου, που πραγματοποιείτο σε ένα βιομηχανικό κτίριο στο Μπρούκλιν, μέσα σε ένα στενό, χαμηλοτάβανο δωμάτιο.
Οι επισκέπτες συνοδεύονταν στον επάνω όροφο σε αυτό που ονομαζόταν "το σαλόνι", ένα μεγάλο δωμάτιο με μπιλιάρδο που έμοιαζε με χολιγουντιανή εκδοχή κυνηγετικού καταφυγίου. Ο Τζεφ Κουνς πίστεψε αρχικά ότι το ίδιο το "σαλόνι" ήταν το έργο τέχνης του Κατελάν. Αφού κατέβηκε από μια σπειροειδή σκάλα για να παρακολουθήσει τη διαδικασία των πυροβολισμών, είπε ότι συγκινήθηκε από την "ουράνια ποιότητα " του έργου.
"Όταν βλέπεις το φως που αντανακλάται από τις τρύπες των σφαιρών, είναι σαν να κοιτάς τα αστέρια", δήλωσε ο Κουνς. "Ο Μαουρίτσιο είναι ένας σπουδαίος καλλιτέχνης." (τώρα τι να σχολιάσουμε... ο ορισμός της αμετροέπειας).
Ο Άνταμ ΜακΓιούεν, ο εννοιολογικός καλλιτέχνης που είναι γνωστός για τους υποθετικούς επικήδειους των ζωντανών διασημοτήτων που είναι "παραδείγματα ζωής", εντυπωσιάστηκε από το "σαλόνι": "Νόμιζα ότι ήταν μια μεγάλη σύγκρουση του τιμωρητικού και του αισθησιακού - η μυστικότητα, ο κακός Bond, η ατμόσφαιρα του ''Μάτια ερμητικά κλειστά'' - σε αντίθεση με την απαλή παραμόρφωση αυτών των χρυσών πάνελ." Ο Μασιμιλιάνο Τζιόνι, καλλιτεχνικός διευθυντής του Νέου Μουσείου, σχολίασε τις θέσεις των σκοπευτών. "Πιθανώς όπως όλοι οι άλλοι, σκέφτηκα τους πυροβολισμούς στα σχολεία", ανέφερε. "Ο ήχος ήταν το πιο τρομακτικό σημείο".
Μπροστά από τη νέα εγκατάσταση βρίσκεται το "November" (2024), ένα μαρμάρινο σιντριβάνι που απεικονίζει μια σκυφτή φιγούρα να ουρεί στο έδαφος. Ο Κατελάν χαρακτηρίζει το έργο ως "ένα μνημείο του περιθωρίου", μια εικόνα μιας πραγματικότητας που συνήθως αγνοούμε. Αντηχώντας το Manneken Pis (1619), ένα διάσημο δημόσιο γλυπτό ενός αγοριού που ουρεί σε ένα σιντριβάνι, παρουσιάζει στον θεατή μια άβολη παράβαση των κοινωνικών προτύπων.
![]() |
'November' του Μαουρίτσιο Κατελάν, 2024. πηγή: Artnet. |
Ο Κατελάν εντοπίζει την πλούσια σύνθεση και των δύο νέων έργων στην καθολική πνευματική παράδοση στην οποία μεγάλωσε, επισημαίνοντας επίσης ότι η ευκολία της τήξης και της επαναχρησιμοποίησης του χρυσού δίνει στο υλικό μια ανταλλάξιμη, μη σταθερή φύση που του επιτρέπει να χάνεται αποτελεσματικά. Δηλαδή, αυτό ακριβώς που συνέβη στο "America", μια πλήρως λειτουργική λεκάνη τουαλέτας από ατόφιο χρυσό που εγκατέστησε στο Γκούγκενχαϊμ το 2016, κλάπηκε το 2019, ενώ ήταν δανεική στο ανάκτορο Μπλένχαϊμ, στην Αγγλία.
![]() |
'America' του Μαουρίτσιο Κατελάν, φωτο: Jacopo Zotti |
Η υπερπολυτελής λεκάνη δεν βρέθηκε ποτέ και πιστεύεται πως οι κλέφτες, οι οποίοι εξακολουθούν να διαφεύγουν, την έλιωσαν.
"Ο χρυσός είναι ένας τρόπος να κρύβουμε και να αποπλανούμε το βλέμμα μας", έχει δηλώσει ο Κατελάν. "Όταν ο χρυσός και η βία συναντιούνται, κάτι ενεργοποιείται. Υπάρχει μια μοιραία έλξη ."
Nota bene
Η είδηση ότι ο James Sheen, 39 ετών, ομολόγησε την ενοχή του για τη διάρρηξη στο Oxford Crown Court τον περασμένο μήνα μάλλον πέρασε (σχεδόν) απαρατήρητη (τον Νοέμβριο, τρεις άλλοι άνδρες κατηγορήθηκαν σε σχέση με την κλοπή της τουαλέτας, αλλά δήλωσαν αθώοι).
διάρκεια έκθεσης: 30 Απριλίου έως 15 Ιουνίου
επιμέλεια-κείμενο: Κάππα Λάμδα
© periopton
Απαγορεύεται από το δίκαιο της Πνευμ. Ιδιοκτησίας
η καθ΄οιονδήποτε τρόπο χρήση/αναπαραγωγή/ιδιοποίηση
του παρόντος άρθρου (ολόκληρου ή αποσπασμάτων)